Kudüs / Tel Aviv — 17 Ekim 2025
ABD Başkanı Donald Trump, İsrail Parlamentosu Knesset’te yaptığı açıklamada, Gazze’deki savaşın sona erdiğini duyurdu. Gazetecilerin “Gazze’de savaş bitti mi?” sorusuna Trump kısa ama net bir yanıt verdi: “Evet. Bu harika bir gün. Bu yepyeni bir başlangıç ve bence daha önce hiç böyle bir olay yaşanmadı.”
Trump, İsrail temaslarını “unutulmaz bir gün” olarak nitelendirerek, “Sokaklardaki sevgi inanılmazdı. Harika bir gündü.” ifadelerini kullandı. ABD Başkanı, Hamas’ın ateşkese uymaması durumunda ne olacağı sorulduğunda ise yalnızca “Uyarlar.” yanıtını verdi.
Rehinelerin serbest bırakılmasına da değinen Trump, “Onlar adına çok mutluyuz. Mutlu olacaklar ve harika bir hayat yaşayacaklar. Çok cesur davrandılar.” dedi.
Ateşkes sonrası yeni dönem
Trump’ın açıklamaları, geçtiğimiz hafta Mısır’ın Şarm El-Şeyh kentinde düzenlenen “Gazze Barış Zirvesi” sonrasında geldi. Zirvede 20’den fazla ülke, Gazze’deki ateşkesin kalıcı hale gelmesi ve bölgenin yeniden inşası için işbirliği sözü vermişti.
Washington Post’un aktardığına göre, Trump yönetimi, Hamas’ın tam silahsızlanmasını hedefleyen bir plan üzerinde çalışıyor. Trump’ın “uymazlarsa uyarlar” ifadesinin, gerekirse zorlayıcı önlemleri ima ettiği belirtiliyor.
Ancak sahadaki tablo, Trump’ın sözleri kadar net değil. Gazze’nin kuzeyinde zaman zaman çatışma ve ihlal iddiaları gündeme geliyor. Yardım kuruluşları, bölgeye insani yardımın hâlâ sınırlı şekilde ulaştığını, temel gıda ve ilaç sıkıntısının sürdüğünü bildiriyor.
Analistler uyarıyor: “Savaş bitmedi, sadece şekil değiştirdi”
Orta Doğu uzmanları, Trump’ın “savaş bitti” açıklamasının diplomatik bir sembolizm taşıdığını, ancak sahada kırılgan bir denge bulunduğunu vurguluyor.
Tel Aviv Üniversitesi’nden siyaset bilimci Dr. Amir Cohen, “Trump barışı ilan etti ama Gazze’deki güç dengesi hâlâ oturmadı. Hamas’ın siyasi kanadı sessiz, ancak askeri yapısı tamamen çözülmüş değil.” değerlendirmesinde bulundu.
Kahire merkezli araştırmacı Nadia Halil ise, “Trump bu ateşkesi kendi başkanlık mirası haline getirmek istiyor. Ancak barışın kalıcı olması, yalnızca Gazze’nin yeniden inşasına değil, bölgedeki güvenlik mimarisinin yeniden kurulmasına bağlı.” görüşünü paylaştı.
Yeni dönem planı: Geçici yönetim ve yeniden inşa
Trump yönetimi, Gazze’nin geleceğine ilişkin “üç aşamalı bir barış planı” hazırlıyor. Buna göre:
1. Geçici sivil yönetim oluşturulacak.
2. Uluslararası güvenlik gücü bölgede denetimi sağlayacak.
3. Yeniden inşa fonu kurulacak; altyapı, sağlık ve eğitim öncelikli olacak.
Bazı kaynaklar, bu sürecin Tony Blair destekli bir uluslararası koordinasyon yapısı üzerinden yürütülmesinin planlandığını aktarıyor.
Sonuç: Diplomatik bir zafer mi, geçici bir sessizlik mi?
Trump’ın “Gazze’de savaş bitti” sözleri, diplomatik açıdan yeni bir dönemin başlangıcı olarak görülse de, bölgedeki kırılgan gerçekler bunun bir “geçici sessizlik” olabileceğine işaret ediyor.
Gazze’nin yeniden inşası, güvenliğin sağlanması ve tarafların karşılıklı güven tesis etmesi olmadan, uzmanlara göre “barışın kalıcı” hale gelmesi zor görünüyor.
